CÁC TRƯỜNG HỢP HƯỞNG THỪA KẾ KHÔNG PHỤ THUỘC VÀO NỘI DUNG CỦA DI CHÚC

  • Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng của người để lại di sản
  • Con thành niên mà không có khả năng lao động

     Pháp luật hiện hành quy định hai trường hợp thừa kế đó là thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật. Đối với trường hợp thừa kế theo di chúc hợp pháp, di sản được chia theo nội dung di chúc mà người lập di chúc để lại. Tuy nhiên để đảm bảo quyền và lợi ích của những người có mối quan hệ ruột thịt với người để lại di chúc, Bộ luật Dân sự hiện nay đã có những quy định về các trường hợp thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc.


Căn cứ pháp lý


Các trường hợp hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc theo quy định của BLDS 2015

      Điều 644 BLDS 2015 quy định về những người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc như sau:

“1. Những người sau đây vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật nếu di sản được chia theo pháp luật, trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn hai phần ba suất đó:

a) Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng;

b) Con thành niên mà không có khả năng lao động.

2. Quy định tại khoản 1 Điều này không áp dụng đối với người từ chối nhận di sản theo quy định tại Điều 620 hoặc họ là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định tại khoản 1 Điều 621 của Bộ luật này.

Chuyển tuyến theo yêu cầu của gia đình có được hưởng bảo hiểm y tế không
Chuyển tuyến theo yêu cầu của gia đình có được hưởng bảo hiểm y tế không

      Đối với các đối tượng nêu trên, kể cả trong trường hợp người có di sản thừa kế không để lại di sản thừa kế cho họ trong di chúc thì họ vẫn có quyền được hưởng 2/3 của một suất thừa kế theo pháp luật.

Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng của người để lại di sản

 Con chưa thành niên

      Người để lại di chúc phải có nghĩa vụ đối với con chưa thành niên của mình. Trong trường hợp này, độ tuổi chưa thành niên được xác định tại thời điểm mở thừa kế tức là thời điểm người có di sản thừa kế chết.

      Con ở đây không phân biệt là con đẻ hay con nuôi, con ngoài giá thú hay trong giá thú. Tuy nhiên nếu là con nuôi thì phải là con nuôi hợp pháp ( tức là phải thực hiện đầy đủ các thủ tục nhận nuôi theo quy định của pháp luật).

 Cha, mẹ

      Cha, mẹ được hiểu là cha, mẹ đẻcha, mẹ nuôi. Tuy nhiên nếu là cha, mẹ nuôi thì phải là cha, mẹ nuôi hợp pháp, tuân thủ các quy định về nhận nuôi theo quy định của pháp luật hiện hành.

Vợ, chồng

      Đối tượng được hưởng di sản thừa không phụ thuộc vào nội dung di chúc tiếp theo là vợ hoặc chồng của người để lại di sản. Để có thể nhận tài sản thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc thì vợ, chồng phải là vợ, chồng hợp pháp, được pháp luật công nhận.

      Theo Khoản 4 Điều 2 Thông tư 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP Hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định về các trường hợp được coi là vợ, chồng hợp pháp như sau:

“4. Người đang có vợ hoặc có chồng” quy định tại điểm c khoản 2 Điều 5 của Luật hôn nhân và gia đình là người thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Người đã kết hôn với người khác theo đúng quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình nhưng chưa ly hôn hoặc không có sự kiện vợ (chồng) của họ chết hoặc vợ (chồng) của họ không bị tuyên bố là đã chết;

b) Người xác lập quan hệ vợ chồng với người khác trước ngày 03-01-1987 mà chưa đăng ký kết hôn và chưa ly hôn hoặc không có sự kiện vợ (chồng) của họ chết hoặc vợ (chồng) của họ không bị tuyên bố là đã chết;

c) Người đã kết hôn với người khác vi phạm điều kiện kết hôn theo quy định của Luật hôn nhân và gia đình nhưng đã được Tòa án công nhận quan hệ hôn nhân bằng bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật và chưa ly hôn hoặc không có sự kiện vợ (chồng) của họ chết hoặc vợ (chồng) của họ không bị tuyên bố là đã chết.”

Vậy để được công nhận là vợ, chồng hợp pháp và được hưởng phần thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc cần đáp ứng một trong các điều kiện sau:

  • Một người đã kết hôn với người khác theo quy định của Luật Hôn nhân và gia đình mà chưa ly hôn hoặc không có sự kiện vợ hoặc chồng của họ chết hoặc bị tòa án tuyên bố là đã chết.
  • Nếu hai người xác lập quan hệ vợ chồng trước ngày 03/01/1987 mà chưa ly hôn hoặc không có ai chết hoặc bị tuyên bố là đã chết thì vẫn được coi là vợ chồng hợp pháp.
  • Một người kết hôn với người khác mà vi phạm điều kiện kết hôn theo Luật Hôn nhân và gia đình nhưng đã được tòa án công nhận quan hệ hôn nhân bằng bản án đã có hiệu lực và chưa ly hôn hoặc không có người nào chết hay bị tòa án tuyên bố là đã chết thì sẽ được công nhận là vợ chồng hợp pháp.

Con thành niên mà không có khả năng lao động

      Theo quy định tại Điều 20 BLDS 2015: ” Người thành niên là người từ đủ mười tám tuổi trở lên.

      Hiện tại không có một định nghĩa chính xác nào cho cụm từ không có khả năng lao động. Tuy nhiên dựa vào thực tế ta có thể tạm hiểu người thành niên mà không có khả năng lao động tự nuôi sống bản thân là người đã thành niên (vào thời điểm mở thừa kế) nhưng mắc các bệnh tâm thần hoặc bệnh khác dẫn đến mất khả năng nhận thức, không làm chủ hành vi của mình như bị bại liệt toàn thân, liệt cột sống, liệt đốt cổ, liệt hai chi trở lên, mù mắt, mất sức lao động từ 81% trở lên.

     Vậy đối với các đối tượng nêu trên sẽ được hưởng thừa kế theo diện thừa kế bắt buộc mà không phụ thuộc vào nội dung di chúc, không phụ thuộc là có tên trong di chúc hưởng di sản thừa kế hay không.

Thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc
Thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc

Điều kiện để hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc 

      Theo Khoản 2 Điều 644 BLDS 2015 quy định:  

“Quy định tại khoản 1 Điều này không áp dụng đối với người từ chối nhận di sản theo quy định tại Điều 620 hoặc họ là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định tại khoản 1 Điều 621 của Bộ luật này.

      Để được hưởng thừa kế, những người thừa kế thuộc diện bắt buộc phải đáp ứng những tiêu chí sau:

  • Cá nhân phải còn sống tại thời điểm mở thừa kế
  • Không từ chối nhận di sản thừa kế
  • Không thuộc trường hợp không có quyền hưởng di sản thừa kế theo Điều 621 BLDS 2015

     Trên đây là phần phân tích của chúng tôi về các trường hợp thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc. nếu nội dung tư vấn còn chưa rõ hoặc có nội dung gây nhầm lẫn vui lòng liên hệ Tổng đài tư vấn pháp luật dân sự trực tuyến qua HOTLINE 19006588 của Luật Quang Huy để được giải đáp chi tiết và rõ ràng hơn.

      Trân trọng./.


 

Bài viết liên quan bạn nên xem
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
G